Οθωμανικές πολιορκίες της Κωνσταντινούπολης μέχρι και την άλωση του 1453
Φόρτωση...
Ημερομηνία
Συγγραφείς
Αθανασόπουλος, Αντώνης
Τίτλος Εφημερίδας
Περιοδικό ISSN
Τίτλος τόμου
Εκδότης
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Φιλοσοφική Σχολή. Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας
Περίληψη
Τύπος
Είδος δημοσίευσης σε συνέδριο
Είδος περιοδικού
Είδος εκπαιδευτικού υλικού
Όνομα συνεδρίου
Όνομα περιοδικού
Όνομα βιβλίου
Σειρά βιβλίου
Έκδοση βιβλίου
Συμπληρωματικός/δευτερεύων τίτλος
Περιγραφή
Αντικείμενο της διατριβής είναι η συγκριτική μελέτη των τριών περιπτώσεων, που οι Οθωμανοί πολιόρκησαν την Κωνσταντινούπολη (1394, 1422, 1453), τόσο από την πλευρά της πολιορκητικής τακτικής, των διαθέσιμων μέσων και των αριθμητικών δεδομένων, όσο και από τη δεινή κατάσταση, στην οποία περιήλθαν οι πολιορκημένοι εξαιτίας της έλλειψης τροφίμων, της ολιγανθρωπίας και της απουσίας οποιασδήποτε εξωτερικής βοήθειας. Μέσα από τη μελέτη βυζαντινών, οθωμανικών και δυτικών πηγών καταφέραμε να αποδείξουμε, πως η πρώτη περίπτωση που οι Οθωμανοί επεχείρησαν να καταλάβουν την Κωνσταντινούπολη διαφέρει από τις υπόλοιπες δύο ως προς τον τρόπο διεξαγώγης του πολέμου, σε τέτοιο βαθμό μάλιστα, που δε μπορεί να γίνει λόγος για πολιορκία με την καθαρά στρατιωτική χρήση του όρου, παρά μονο για αποκλεισμό (ιδιαίτερα έντονο μετά το 1396), που θα εξανάγκαζε τους κατοίκους να παραδοθούν. Προς επίρρωση του συλλογισμού, αναλύθηκαν όλες οι περιπτώσεις που οι Οθωμανοί επεχείρησαν να καταλάβουν μεγάλες πόλεις τόσο στη Μ. Ασία όσο και στην Ευρώπη σε όλη τη διάρκεια του 14ου αιώνα (Προύσα, Νίκαια, Νικομήδεια, Καλλίπολη, Ανδριανούπολη, Θεσσαλονίκη κ.α). Αντιθέτως, στη δεύτερη 10ετία του 15ου αιώνα τα διαθέσιμα πολιορκητικά μέσα και κυρίως τα πυροβόλα όπλα, που ήδη από τα μέσα του προηγούμενου αιώνα είχαν κάνει την εμφάνισή τους στην Κεντρική Ευρώπη, έδιναν ένα ισχυρό πλεονέκτημα στους επιτιθέμενους απέναντι στα ισχυρά τείχη της Κωνσταντινούπολης. Λίγα χρόνια αργότερα, το 1453, τα υπερμεγέθη κανόνια του Σουλτάνου δημιούργησαν το ρήγμα, απ’ όπου εισχώρησε ο στρατός των οθωμανών εντός της Πόλης. Ωστόσο, η εξέλιξη των πυροβόλων όπλων δεν ήταν το μοναδικό πρόβλημα των πολιορκημένων. Για το βυζαντινό κράτος η έλλειψη επαρκούς στρατιωτικής δύναμης και κατάλληλου στρατιωτικού εξοπλισμού ήταν ήδη δεδομένη από τις αρχές του 14ου αιώνα. Μέσα από τη μελέτη των διαθέσιμων κειμένων και την αξιολόγησή τους προσπαθήσαμε να υπολογίσουμε έστω κατά προσέγγιση των αριθμό αυτών που συμμετείχαν στην άμυνα της Πόλης, περιλαμβάνοντας το σύνολο των πολιτών που μπορούσε να φέρει όπλο. Η ολιγανθρωπία παρουσιάζεται στις πηγές ως μείζον πρόβλημα, καθώς ο αριθμός των αμυνομένων δεν επαρκούσε ουτε για την φύλαξη των τειχών. Ταυτόχρονα τα σημαντικά προβλήματα λιμού που καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια ιδαίτερα της πρώτης και τρίτης πολιορκίας μείωναν την αγωνιστική ικανότητα των υπερασπιστών. Παρακολουθήσαμε την αύξηση των τιμών που επέφερε η έλλειψη αγαθών και καταγράψαμε την μειωμένη αγοραστική δυνατότητα των πολιτών, που ακόμη και αν έβρισκαν διαθέσιμα τρόφιμα, αδυνατούσαν να τα αγοράσουν καθώς πωλούνταν σε υπερβολικά αυξημένες τιμές. Συμπερασματικά, το αποτέλεσμα της άλωσης της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς το 1453 προήλθε εν μέρει από την εξέλιξη της πολιορκητικής τακτικής των τελευταίων, που επέτρεψε σε σύντομο χρονικό διάστημα τη μετατροπή της μεθόδου του αποκλεισμού των πόλεων σε πραγματική πολιορκία με παρακώλυση των συγκοινωνιών και ταυτόχρονη διεξαγωγή μαχών γύρω και πάνω στα τείχη. Για το βυζαντινό κράτος η οικονομική του κατάρρευση κατά τους τελευταίους αιώνες συνεπαγόταν μη επαρκή διαθέσιμο οπλισμό για τους ήδη στρατολογημένους από τη μια πλευρά, και αδυναμία πρόσληψης μισθοφορικών στρατευμάτων από την άλλη, στοιχεία, που θα μπορούσαν να ενισχύσουν αποφασιστικά στην άμυνα.
Περιγραφή
Λέξεις-κλειδιά
Πολιορκίες, Κωνσταντινούπολη, Οθωμανοί, Άλωση, Βυζαντινές στρατιωτικές δυνάμεις, Οθωμανικές στρατιωτικές δυνάμεις, Πολιορκητική τακτική, Μέσα πολιορκίας
Θεματική κατηγορία
-
Παραπομπή
Σύνδεσμος
Δ.Δ. ΑΘΑ 2010
Γλώσσα
el
Εκδίδον τμήμα/τομέας
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Φιλοσοφική Σχολή. Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας
Όνομα επιβλέποντος
Κωνσταντινίδης, Κ.Ν.
Εξεταστική επιτροπή
Κωνσταντινίδης, Κ.Ν.
Κόλιας, Τ.
Τσουγκαράκης, Δ.
Σαράντη, Ε.
Αντωνόπουλος, Π.
Σταυράκος, Χ.
Γιαρένης, Η.
Κόλιας, Τ.
Τσουγκαράκης, Δ.
Σαράντη, Ε.
Αντωνόπουλος, Π.
Σταυράκος, Χ.
Γιαρένης, Η.
Γενική Περιγραφή / Σχόλια
Ίδρυμα και Σχολή/Τμήμα του υποβάλλοντος
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Φιλοσοφική Σχολή. Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας
Πίνακας περιεχομένων
Χορηγός
Βιβλιογραφική αναφορά
Βιβλιογραφία: σ. 225-258
Ονόματα συντελεστών
Αριθμός σελίδων
260 σ.